Bạn đang cân nhắc mua một doanh nghiệp bán lẻ, hoặc bạn đang sở hữu một cửa hàng và muốn bán nó? Trước khi đưa ra quyết định lớn này – dù là để trở thành một doanh nhân hay để rút vốn khỏi doanh nghiệp hiện tại – bạn cần phải đưa ra nhiều quyết định quan trọng để tối đa hóa khoản đầu tư của mình và tăng khả năng thành công.
Nhiều khách hàng tìm đến chúng tôi sau khi đã hoàn tất việc mua hoặc bán doanh nghiệp bán lẻ. Khi chúng tôi yêu cầu họ cung cấp một thỏa thuận bằng văn bản nêu rõ các điều khoản của việc mua bán, chúng tôi thường phát hiện ra rằng các giao dịch này đã được thực hiện mà không có gì bằng văn bản – hoàn toàn dựa trên sự tin tưởng giữa các bên thông qua các thỏa thuận miệng. Mặc dù thỏa thuận miệng có thể chấp nhận được khi mọi việc diễn ra suôn sẻ, nhưng theo luật North Carolina, những thỏa thuận này thường không có giá trị pháp lý, đặc biệt là đối với việc mua bán hàng hóa hoặc thiết bị có giá trị lớn, và rất dễ xảy ra tranh chấp liên quan đến những gì đã được nói hoặc đồng ý. Ngoài ra, nhiều khách hàng chỉ nhận ra quá muộn rằng còn có những vấn đề khác mà họ chưa từng cân nhắc khi tiến hành giao dịch mua bán, chẳng hạn như ai sẽ là người trả khoản tiền thuê hoặc phí tồn đọng cho chủ nhà, hoặc ai sẽ chịu trách nhiệm đảm bảo cho thuê mới hoặc chuyển nhượng hợp đồng thuê cho người mua.
Việc thiếu kế hoạch cho những vấn đề nêu trên và các khía cạnh quan trọng khác trong quá trình mua bán một doanh nghiệp có mặt bằng kinh doanh có thể dẫn đến nhiều rắc rối nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến sự thành công của doanh nghiệp mới hoặc quá trình rút lui khỏi quyền sở hữu doanh nghiệp của bạn. Chẳng hạn, chúng tôi từng gặp những khách hàng đã mua lại một doanh nghiệp mà không có bất kỳ thỏa thuận nào bằng văn bản, để rồi sau đó mới phát hiện ra rằng còn tồn đọng một khoản tiền thuê nhà đáng kể mà họ phải thanh toán trước khi chủ nhà đồng ý cấp hợp đồng thuê mới hoặc chuyển nhượng hợp đồng thuê. Vấn đề này hoàn toàn có thể được xử lý nếu có một thỏa thuận bằng văn bản, trong đó người bán cam kết rằng tại thời điểm giao dịch không còn nợ đọng nào, đồng thời đồng ý chịu trách nhiệm thanh toán nếu phát hiện có khoản nợ phát sinh sau này. Ngoài ra, tốt nhất là người mua một doanh nghiệp bán lẻ nên chủ động liên hệ trực tiếp với chủ nhà trước khi hoàn tất giao dịch để xác nhận các điều kiện của chủ nhà về việc ký hợp đồng thuê hoặc chuyển nhượng, xin sự chấp thuận của chủ nhà, kiểm tra xem có khoản công nợ nào còn tồn tại hay không, cũng như hiểu rõ các yêu cầu của chủ nhà liên quan đến việc sửa chữa, các khoản phí phụ trội, mục đích sử dụng mặt bằng, biển hiệu, và những điều khoản khác trong hợp đồng thuê thương mại có thể ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh.
Chúng tôi thường khuyến nghị người mua nên mua lại tài sản chính của doanh nghiệp thay vì mua toàn bộ doanh nghiệp. Điều này có nghĩa là bạn nên thành lập công ty riêng (có thể là công ty trách nhiệm hữu hạn hoặc công ty cổ phần) để thực hiện việc mua lại các thiết bị, vật dụng cố định, có thể bao gồm cả tên thương hiệu, cũng như quyền thuê hoặc hợp đồng thuê được chuyển nhượng từ công ty của người bán. Việc mua tài sản theo cách này sẽ giúp người mua được bảo vệ tốt hơn trước các khoản nợ hoặc trách nhiệm pháp lý thuộc về doanh nghiệp của người bán. Ngoài ra, khi mua tài sản, người mua nên yêu cầu người bán cam kết bằng văn bản rằng không có bất kỳ khoản thế chấp hay ràng buộc pháp lý nào đối với tài sản được mua, chẳng hạn như thuế tài sản doanh nghiệp chưa thanh toán hoặc các hồ sơ đăng ký theo Bộ luật Thương mại Thống nhất (UCC), có thể cho phép chủ nợ tịch thu tài sản để thanh toán nợ của người bán.
Người bán nên tìm cách giảm thiểu tối đa trách nhiệm tương lai đối với chủ nhà theo hợp đồng thuê. Trong nhiều trường hợp, chúng tôi nhận thấy chủ nhà không muốn chấm dứt hợp đồng thuê hiện tại của người bán để ký hợp đồng mới với người mua. Thay vào đó, họ thường yêu cầu người bán trả phí chuyển nhượng hợp đồng thuê và tiếp tục chịu trách nhiệm thanh toán tiền thuê và các nghĩa vụ khác nếu người mua không thực hiện đầy đủ. Tôi từng chứng kiến một số người bán rất “sáng tạo” đã yêu cầu người mua trả thêm tiền để bù đắp cho rủi ro mà họ vẫn phải gánh trong suốt thời hạn còn lại của hợp đồng thuê. Tuy nhiên, một giải pháp khác (và có thể tốt hơn) là người bán nên yêu cầu người mua cam kết bồi thường nếu có bất kỳ hành động pháp lý nào từ phía chủ nhà phát sinh từ hợp đồng thuê. Điều này có nghĩa là nếu người bán bị chủ cho thuê kiện vì người mua không thanh toán hoặc không thực hiện nghĩa vụ, thì người mua sẽ phải chịu toàn bộ chi phí pháp lý và bồi thường nếu có phán quyết bất lợi cho người bán. Đối với cả người mua và người bán, việc lập danh sách rõ ràng, đầy đủ bằng văn bản về tất cả tài sản được bán là rất cần thiết để tránh tranh chấp sau này. Nếu người mua thanh toán theo hình thức trả góp, người bán nên cân nhắc yêu cầu người mua ký một giấy ghi nợ (promissory note), và nếu có thể, nên thế chấp tài sản có giá trị khác để đảm bảo
khoản nợ sẽ được thanh toán đầy đủ và đúng hạn.
Mặc dù việc khởi nghiệp và điều hành một doanh nghiệp có mặt bằng, hoặc “cashing out” khỏi doanh nghiệp bạn đang sở hữu có thể mang lại nhiều phần thưởng cá nhân và lợi nhuận tài chính, nhưng điều quan trọng là phải tránh các rủi ro khi mua hoặc bán doanh nghiệp mà không có tư vấn pháp lý chuyên nghiệp và tài liệu pháp lý phù hợp bằng văn bản. Dù bạn là người mua hay người bán doanh nghiệp có cửa hàng, bạn cần bảo vệ khoản đầu tư của mình thông qua một hợp đồng mua bán tài sản bằng văn bản, trong đó nêu rõ:
- Chính xác những gì đang được mua bán
- Phương thức thanh toán
- Trách nhiệm của mỗi bên đối với các khoản chi phí liên quan đến giao dịch
- Cách thức người mua sẽ nhận được quyền thuê mặt bằng hoặc chuyển nhượng hợp đồng thuê
- Phương án xử lý các khoản nợ hoặc nghĩa vụ phát sinh sau này
- Và ai sẽ là người chịu trách nhiệm pháp lý đối với bên thứ ba, chẳng hạn như chủ nhà nếu có vấn đề xảy ra liên quan đến hợp đồng thuê
Văn phòng luật TRAN LAW FIRM có đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm trong việc hỗ trợ các chủ doanh nghiệp hiện tại và người mua tiềm năng chuẩn bị, đàm phán, và rà soát các hợp đồng mua bán tài sản doanh nghiệp, hợp đồng thuê mặt bằng thương mại, giấy ghi nợ và các tài liệu pháp lý quan trọng khác trong giao dịch mua bán tài sản doanh nghiệp. Chúng tôi cũng sẵn sàng bảo vệ quyền lợi của khách hàng thông qua các thủ tục kiện tụng khi cần thiết.
Nếu bạn đang tìm kiếm sự hỗ trợ pháp lý chuyên nghiệp cho việc mua hoặc bán doanh nghiệp, vui lòng liên hệ TRAN LAW FIRM ngay hôm nay để đặt lịch tư vấn.
Bởi Christopher C. Peace, Esq.